Avrupa Parlamentosu Kararı


12 Mart 2015

Avrupa Parlamentosu,

- Birleşmiş Milletler 1948 tarihli Soykırım Suçunun Önlenmesi ve Cezalandırılması Sözleşmesi’ni,

- [Avrupa Parlamentosu’nun] Ermeni sorununa siyasi çözüm hakkında 18 Haziran 1987 tarihli kararını, (1)

- 2013 tarihli dünyada insan hakları ve demokrasi raporuna ilişkin 12 Mart 2015 tarihli kararını ve konu ile ilgili AB politikasını, (2)

- Ermenistan Cumhuriyeti ile Türkiye Cumhuriyeti arasında Diplomatik İlişkilerin Kurulmasına İlişkin Protokol ile Ermenistan Cumhuriyeti ile Türkiye Cumhuriyeti Arasındaki ilişkilerin Geliştirilmesi Üzerine Zürih’te 10 Ekim 2009’da imzalanan protokolleri,

- Papa Francis’in 12 Nisan 2015 tarihli açıklamasını,

- Usul Kuralları No. 123(2) ile (4)’ü dikkate alarak,

A. 2015 yılının Osmanlı İmparatorluğu’nda yapılan Ermeni Soykırımı’nın yüzüncü yılı olması,

B. Osmanlı İmparatorluğu’nda yapılan Ermeni Soykırımı’nı gittikçe daha çok sayıda Üye Ülke parlamentoları ve ulusal parlamentolar tarafından tanınması,

C. Avrupa’nın birleşmesi hareketinin çıkış noktalarından birisinin de Avrupa’da savaşların ve insanlığa karşı işlenen suçların tekrarlanmasını önlemek olması,

D. Türkiye ile Ermenistan’ın bir diplomatik normalleşme süreci başlatmış ve [bu amaçla] 2009’da Zürih’te protokol imzalamış olmaları,

E. Hakikat ve hatırlama olmaksızın barış mümkün olamayacağı için, geçmişe ait anıların yaşatılmasının büyük öneme sahip olması nedeniyle,

1. 100. yıl arifesinde, Osmanlı İmparatorluğu’nda yok edilen 1.5 milyon masum Ermeni kurbanın anısı önünde saygıyla eğilmekte, Ermeni Soykırımı’nın yüzüncü yıl anmasına Avrupa dayanışma ve adalet ruhuyla katılmakta; Komisyon ve Konsey’i bu anmaya katılmaya davet etmektedir;

2. Diğer hususların yanı sıra Osmanlı İmparatorluğu topraklarında 1915-17 yılları arasında cereyan eden trajik olayların, 1948 tarihli Soykırım Suçunun Önlenmesi ve Cezalandırılması Sözleşmesi’nde tanımlandığı şekilde bir soykırım olduğunu kabul eden 18 Haziran 1987 tarihli Avrupa Parlamentosu kararını hatırlatmakta; insanlığa karşı işlenen bütün suçları lanetlemekte, [bunların] inkârına yönelik girişimleri sert bir şekilde kınamaktadır;

3. Tüm soykırımların ve insanlığa karşı işlenen suçların masum kurbanlarının anısı önünde saygıyla eğilmekte; dünyadaki tüm halkların ve tüm ulusların barış ve haysiyetli yaşama hakkına sahip olduğunu hatırlamak için bir Uluslararası Soykırımları Anma Günü belirlenmesini önermektedir;

4. Soykırımların ve insanlığa karşı suçların zamanında önlenmesi ve etkin bir şekilde cezalandırılmasının uluslararası toplum ve Avrupa Birliği’nin en öncelikli konularından birisi olması gerektiğini vurgulamaktadır;

5. Türkiye Cumhuriyeti Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın ve Başbakan Ahmet Davutoğlu’nun başsağlığı mesajlarını ve Osmanlı Ermenilerine yapılan zulmü kabul etmelerini doğru yönde atılmış bir adım olarak memnuniyetle karşılamakta; Türkiye’yi Ermeni Soykırımı’nın yüzüncü yıl anmasını bu doğrultudaki çabalarına devam etmek için önemli bir fırsat olarak görmeye, bu bağlamda arşivleri açmaya, geçmişle yüzleşmeye, Ermeni Soykırımı’nı tanımaya ve böylece Türk ve Ermeni halkları arasında gerçek bir yakınlaşmanın yolunu açmaya davet etmektedir;

6. Papa Francis’in 12 Nisan 2015 tarihinde Ermeni Soykırımı’nı anan mesajını takdir etmektedir;

7. Türkiye’yi, kültür mirasını koruma konusundaki yükümlülüklerine tam anlamıyla uyma ve bunları yerine getirmeye, yönetimi altındaki topraklarda son 100 yıl içinde tahrip edilmiş ya da yok olmuş Ermenilere ve diğerlerine ait kültürel mirasın gerçeğe uygun bir envanterini çıkarmaya davet etmektedir;

8. Ermenistan’ı ve Türkiye’yi, Avrupa ülkeleri arasında başarıya ulaşmış uzlaşma örneklerini emsal almaya ve halklar arasında işbirliğine öncelik veren bir gündem üzerinde odaklanmaya davet etmekte; bunun Ermeni ve Türk halkları arasında hakikat ve saygıya dayalı bir ruhla tarihsel barışmaya katkıda bulunacağına inanmakta; Türkiye ile Ermenistan arasındaki ilişkilerin normalleşmesine yönelik sivil toplum girişimlerini desteklemekte; Türkiye ve Ermenistan’ı, özellikle sınır ötesi işbirliği ve ekonomik entegrasyon konularına özel bir önem vermek suretiyle, sınırı açarak ve ilişkilerini aktif bir şekilde geliştirerek normalleştirme yolunda ilerleme sağlamak üzere hiçbir önkoşul öne sürmeksizin protokolleri onaylamaya ve hayata geçirmeye teşvik etmektedir;

9. Avrupa Parlamentosu Başkanı’nı, bu kararı Konsey’e, Komisyon’a, Komisyon Başkan Yardımcısı/AB Dış İlişkiler ve Güvenlik Politikasından sorumlu Yüksek Temsilcisi’ne, Üye Ülke hükümetleri ve parlamentolarına, Ermenistan Cumhuriyeti Hükümeti ve Parlamentosu’na, Türkiye Cumhuriyeti Hükümeti ve Parlamentosu’na iletmekle görevlendirmiştir.